Nhiều người thử điều khiển bằng giọng nói lần đầu thấy “wow”. Nhưng cũng có người nhanh chóng bỏ cuộc vì thiết bị nghe nhầm. Thực tế, STT (Speech-to-Text) là công nghệ rất mạnh, nhưng để “nghe đúng” ổn định trong đời thật không hề dễ.
Lý do đầu tiên là âm thanh đời thực không sạch. Trong phòng có tiếng quạt, tiếng TV, tiếng xe ngoài đường, tiếng người khác nói. Với con người, não tự lọc được phần lớn. Nhưng với máy, đó là một bài toán khó hơn nhiều.
Lý do thứ hai là giọng nói đa dạng. Tiếng Việt có giọng Bắc – Trung – Nam, chưa kể giọng địa phương. Người nói nhanh, người nói chậm. Có người nuốt âm, có người nhấn mạnh. Cùng một câu lệnh nhưng cách phát âm khác nhau khiến STT có thể ra kết quả khác nhau.
Lý do thứ ba là ngữ cảnh. Con người thường đoán được từ tiếp theo theo ngữ cảnh. Máy cũng có thể làm điều này ở mức nào đó, nhưng nếu câu nói quá ngắn hoặc thiếu ngữ cảnh (ví dụ chỉ nói “mở”), hệ thống dễ nhầm.
Dù vậy, tin vui là STT đang cải thiện rất nhanh và ngày càng phổ biến. Nhiều sản phẩm đã tạo trải nghiệm tốt bằng cách:
- khuyến khích người dùng nói câu rõ ràng hơn
- xác nhận lại khi không chắc
- tối ưu phần thu âm (micro, vị trí, xử lý tiếng ồn)
- giới hạn phạm vi lệnh ở giai đoạn đầu để tăng độ ổn định
Với người dùng, cách nhìn thực tế nhất là: STT tốt không phải “nghe đúng 100%”, mà là nghe đủ đúng để bạn muốn dùng mỗi ngày. Càng dùng thường xuyên, thói quen ra lệnh càng ổn định và trải nghiệm càng mượt.
Nhìn rộng hơn, STT vẫn là nền tảng quan trọng của xu hướng robot AI và trợ lý ảo. Khi công nghệ chuyển giọng nói thành chữ trở nên tin cậy, giọng nói sẽ trở thành giao diện mặc định của nhiều thiết bị.